کد خبر: 799697 A

یاددداشتی از کارون بختیاری؛

میراث جهانی یونسکو به مکان یا چشم اندازی گفته می شود که توسط سازمان علمی-فرهنگی و آموزشی ملل متحد(یونسکو) به عنوان مکانی دارای ارزش تاریخی-علمی و فرهنگی قلمداد شده و از طریق معاهدات بین المللی مورد محافظت قرار می گیرد، این مکان ها برای منافع جمعی بشری اهمیت فوق العاده ای دارند.

به گزارش خبرنگار ایلنا از اهواز، کارون بختیاری، یک فعال میراث فرهنگی، در یادداشتی به واکاوی ثبت جهانی ایذه می پردازد که در ادامه میخوانیم:

برای ثبت یک مکان در فهرست جهانی یونسکو باید ارزش های تاریخی -طبیعی یا فیزیکی آن مکان منحصر به فرد باشد.

عمده ترین دلیل یونسکو در محافظت از این مکان ها حفظ و نگهداری آنها برای آیندگان است.

کمیته ارزیابی و ارزشیابی یونسکو شامل بیست و یک نماینده از بیست و یک کشور جهان می باشد که توسط مجمع جهانی انتخاب می شوند.

ایران در فوریه ی ۱۹۷۵به کنوانسیون میراث جهانی یونسکو پیوست.

اولین اثری که از ایران در فهرست جهانی یونسکو به ثبت رسید چغازنبیل خوزستان بود که جالب است بدانیم  این اثر با هزینه شخصی پروفسور عدل به ثبت جهانی انجامید.

استان خوزستان سه اثر ثبت شده انحصاری را تا کنون به خود اختصاص داده و شهرستان ایذه می توانست  صاحب چهارمین کرسی در یونسکو گردد.

شهرستانی واقع در زاگرس میانی که از این حوزه ی جغرافیایی، ما هیچ اثر ثبت شده ای تاکنون نداشته ایم و تنها شانس این جغرافیا، ثبت منظر طبیعی‐ تاریخی ایذه در یونسکو می باشد.

چرایی این نشدن را تا این لحظه باید به مجموعه ای از اتفاقات و رویدادها نسبت داد که در این نوشته تلاش داریم به اختصار به آن بپردازیم.

پرونده ثبت جهانی شهرستان ایذه برای نخستین بار توسط  متخصصین فن و با همکاری مسئولین وقت پایگاه میراث فرهنگی آیاپیر در سال ۲۰۰۸ تدوین و وارد لیست ثبت موقت یونسکو گردید.

آثار تاریخی منحصر به فرد شهرستان ایذه می توانست بعد از ثبت جهانی بیستون و قبل از ثبت جهانی قره  کلیسا در آذربایجان غربی به عنوان دومین اثر استان خوزستان و نهمین اثر کشوری به ثبت جهانی برسد، اما متاسفانه آن توان و میلی که می بایست از طرف مدیران وقت برای به سرانجام رساندن آن به میدان بیاید هرگز دیده نشد.

برای به ثبت رساندن یک اثر تنها نباید به تشکیل پرونده اکتفا نمود بلکه باید به این خواسته به عنوان یک حرکت مدنی اندیشید و موضوعی به این با ارزشی را باید در سطح کلان دنبال کرد، تا مدیران راس به اهمیت این موضوع پی برده و به عنوان یک خواسته ی ملی به آن توجه ویژه کنند.

در جریان موضوع ثبت جهانی ارزیابان یونسکو به دفعات از آثار ایذه بازدید کرده و آمادگی خود را برای هرنوع همکاری به منظور ثبت جهانی این آثاربه مسئولین وقت اعلام  نمودند.

اهمیت موضوع ثبت جهانی ایذه فارغ از بحث مراقبتی آثارش میتواند برای این شهرستان که از معضل بی کاری رنج می برد به مثابه یک معجزه باشد؛ چرا که این اتفاق در کوتاه مدت می تواند  باعث ایجاد صدها شغل مستقیم برای جوان نیازمند جویای کار ایذه ای گردد.

یکی از اصلی ترین مسیرهای توسعه پایدار برای این شهر همین موضوع ثبت جهانی آن است که متاسفانه می بینیم  که برخی از مسئولین و مدیران این شهر هنوز متوجه اهمیت این موضوع کلیدی نشده اند و تمام تلاش آنها در جهت بهره جویی سیاسی و تبلیغاتی از این اتفاق تاریخی به نفع منافع انتخاباتی پیش روی خودشان است.

خوب است که بدانیم برای به سرانجام رساندن موضوع ثبت جهانی آثار ایذه، از آغاز تدوین کارشناسانه پرونده تاکنون چه تعداد افرادی عاشقانه و خستگی ناپذیر تمام توان خود را گذاشتند تا گامی تاریخی برای یک شهر تاریخی بردارند، اما می بینیم که در این بین افرادی سودجو تلاش دارند تا از این پرونده با توجه به  علاقه ی مردم ایذه به گذشته تاریخی شهرشان بهره برداری های کوتاه مدت کنند.

چنان که در جریان نصب مجسمه مرد شمی در ماه های گذشته شاهد کشمکش هایی میان برخی از مدیران کلان شهری و کشوری در این شهر بودیم که تنها دستاورد آن کشمکش را باید به بازی گرفتن شعور مردم و هدر رفت هزینه های بسیار در جنگ قدرت برسر هیچ دانست.

یک تلاش فرسایشی بین مدیران یک شهر برای نصب یک مجسمه تاریخی، تاسرپوشی باشد بر ناتوانی ها و کم  کاری های دوران مدیریتیشان.

جالب است بگوئیم که اگر این دوستان همین توان را برای موضوع ثبت جهانی و رفع مشکلات کلان شهری مانند بحث انتقال آب و دفع زباله های شهری می گذاشتند الان جای ما اینجا نبود که ایستاده ایم، و این دوستان خوب می دانند که پیگیری ثبت جهانی کاری بس دشوار است و به عمر دوران مدیریتی آنها بی شک قد نخواهد  داد.

یکی از مهم‌ترین رویدادهایی که در مسیر ثبت جهانی در کنارتلاش های پایگاه میراث فرهنگی آیاپیر و حضور فعال شخص ایوب سلطانی می توانست بارقه های امید را برای به ثمر رساندن این پرونده دو چندان کند تشکیل شورای راهبردی مشورتی ثبت جهانی آثار ایذه در یونسکو بود.

شورایی که تلاشش براین بود با دعوت از فعالین مدنی و مدیران شهری تمامی نیروهای کارآمد را در کنار هم جمع نموده وبرای رسیدن به یک هدف مشترک به حرکت درآورد حرکتی امیدوار کننده که میشد به عنوان یک  الگوی جهانی آن را به یونسکو ارائه داد.

شورای راهبردی مشورتی ثبت جهانی آثار ایذه در یونسکو توسط فرامرز خوشاب و بهنام رضایی- دو تن از فعالین اجتماعی و فرهنگی استان خوزستان طراحی و برنامه ریزی گردید و در ادامه کار با دعوت از متخصصینی مانند اردشیر صالح پور و نورالله مرادی مسیر امیدوار کننده ای برای آن ترسیم گردید.

این شورا با تشکیل جلسات متعدد در سطح شهرستان و استان و رایزنی با مقامات کشوری و برخی از نمایندگان مجلس فعلی در استان های دیگر  می رفت تا به مثابه دو بال یاری گر برای رسیدن به مقصد عمل کند.

عدم همکاری نماینده فعلی شهرستان با شورای راهبردی مشورتی و کشمکش های وی  برای حذف ریاست وقت میراث فرهنگی شهرستان، دیگر  فرصتی باقی نمی گذاشت تا او به موضوعی مثل پیگیری ثبت جهانی فکر کند.

در واقع باید گفت که وی شورای راهبردی مشورتی را به چشم فرصتی برای استفاده تبلیغاتی خویش می دید.

عقیم ماندن فصلی  پرونده ثبت جهانی را اگر منصفانه بخواهیم ارزیابی کنیم، باید بپذیریم که تاکنون به جز نیروهای فرهنگی هیچ قدرت سیاسی در کنار مردم ایذه برای به سرانجام  رساندن این پرونده گامی هرچند کوچک برنداشته و ورود چهره های سیاسی به این پرونده بیشتر از آنکه جنبه یاری کننده داشته باشد، تیرخلاصی بوده بر پیکر بی جان شهری به نام ایذه.

امید است که مردم این شهر اهمیت موضوع ثبت جهانی را بیش از پیش درک کرده و تا نیل به هدف نهایی، خود حافضان واقعی این اندوخته بزرگ فرهنگی باشند.

WhatsApp Image 2019-08-18 at 7.58.28 AM(1)

ایذه
نرم افزار موبایل ایلنا
ارسال نظر