برنامه‌های بنیاد ملی نخبگان برای تحقق محورهای بیانیه رهبر انقلاب
قائم‌مقام بنیاد ملی نخبگان گفت: بیانیه اخیر مقام معظم رهبری، مجموعه‌ای از نکات و جهت‌گیری‌های راهبردی را در بر دارد و بنیاد ملی نخبگان برای تحقق مفاد آن، ۱۳ محور اصلی را استخراج کرده و در حال تدوین برنامه‌های عملیاتی متناسب با هر محور است.
به گزارش ایلنا از بنیاد ملی نخبگان، سعید خدایگان در نشست مجازی با اصحاب رسانه با موضوع تبیین بیانیه مقام معظم رهبری درباره نخبگان با اشاره به رویکرد جدید بنیاد در زیست‌بوم علم و فناوری کشور افزود: تغییر پارادایم از دانش‌بنیانی به قدرت‌بنیانی، یکی از جهت‌گیری‌های اصلی بنیاد است. در این رویکرد، به‌جای تمرکز صرف بر شاخص‌های کمّی مانند تعداد مقالات و شرکت‌های دانش‌بنیان، میزان اثرگذاری نخبگان و ظرفیت علمی کشور در حل مسائل اولویت‌دار و رفع وابستگی‌های راهبردی مورد توجه قرار می‌گیرد.
وی با تأکید بر ضرورت حمایت ویژه از علوم پایه و علوم انسانی تصریح کرد: این دو حوزه، زیربنای تولید دانش و توسعه فناوری هستند و غفلت از آن‌ها می‌تواند به توانمندی‌های راهبردی کشور آسیب وارد کند. در همین راستا، برنامه‌هایی برای حمایت از رشته‌های اولویت‌دار و پژوهش‌های پیشرو و مرزشکن در دستور کار قرار دارد.
قائم‌مقام بنیاد ملی نخبگان با اشاره به برنامه‌های حمایت از نخبگان ایرانی خارج از کشور گفت: در قالب طرح «جهت»، حدود ۳۲ درصد از افراد جذب‌شده، دانش‌آموختگان دانشگاه‌های خارج از کشور هستند. همچنین با تصویب آیین‌نامه‌های اجرایی مواد ۲ و ۱۶ قانون حمایت از ایرانیان خارج از کشور، شناسایی و حمایت از نخبگان و متخصصان ایرانی خارج از کشور با مأموریت و سازوکارهای جدیدی دنبال خواهد شد.
وی در تشریح اقدامات بنیاد برای نگهداشت نخبگان اظهار کرد: از سال ۱۴۰۳ تاکنون، حدود ۳۲۰۰ واحد مسکونی یا زمین به نخبگان اختصاص یافته و ۳۸۰۰ مورد دیگر نیز در فرایند تخصیص قرار دارد که با تکمیل آن، مجموع این موارد به حدود ۷۰۰۰ خواهد رسید. همچنین در طرح‌هایی نظیر جهت، حمایت از اساتید جوان، کاظمی‌آشتیانی، پسادکتری و شهید چمران، حمایت‌های بیمه تکمیلی پیش‌بینی شده است.
خدایگان با تأکید بر ضرورت حضور نخبگان در عرصه سیاست‌گذاری و حکمرانی کشور افزود: طرح «هیئت‌های اندیشه‌ورز نخبگانی» با مشارکت نخبگان، دانشگاه‌ها و مسئولان اجرایی در استان‌ها در حال اجراست تا مسائل اولویت‌دار شناسایی و راهکارهای کارشناسی برای حل آن‌ها ارائه شود.
وی اتصال ظرفیت‌های نخبگانی به نیازهای صنعت و دستگاه‌های اجرایی را از اولویت‌های بنیاد دانست و گفت: فراخوان جذب استعدادهای برتر در بخش خصوصی، جذب نخبگان در دستگاه‌های اجرایی و طرح جذب اعضای هیئت علمی از جمله مسیرهای اثرگذاری نخبگان است. فراخوان چهارم جذب استعدادهای برتر در دستگاه‌های اجرایی نیز در آذرماه برگزار خواهد شد. علاوه بر این، طرح «همیار صنعت استانی» با هدف بهره‌گیری از توان علمی نخبگان برای حل مسائل صنایع و استفاده از ظرفیت اعتبار مالیاتی قانون جهش تولید دانش‌بنیان طراحی شده است.
قائم‌مقام بنیاد ملی نخبگان با تشریح رویکرد جدید در شناسایی استعدادهای برتر خاطرنشان کرد: در الگوی جدید، علاوه بر سوابق علمی و پژوهشی افراد، توانایی آن‌ها در حل مسائل واقعی کشور نیز ملاک قرار می‌گیرد. در این راستا، تدوین بانک نظام مسائل کشور و طراحی سامانه‌ای یکپارچه برای اتصال مسائل به ظرفیت‌های نخبگانی در حال پیگیری است تا فرایند شناسایی، توانمندسازی و به‌کارگیری استعدادها هدفمندتر شود.
وی با اشاره به ضرورت حمایت مستمر از استعدادهای برتر در رشته‌های راهبردی گفت: در قالب طرح حمایت از رشته‌های اولویت‌دار، از استعدادهای برتر و مدال‌آوران علمی، به‌ویژه در رشته‌هایی مانند ریاضیات، از دوران ورود به دانشگاه تا مقاطع تحصیلات تکمیلی و فراهم‌شدن زمینه جذب در دانشگاه‌ها حمایت می‌شود تا این ظرفیت‌ها در مسیر تخصصی خود باقی بمانند.
خدایگان در پایان با تأکید بر اینکه تحقق خیزش علمی عمیق و پرشتاب نیازمند همکاری همه دستگاه‌های کشور است، تصریح کرد: برنامه‌های بنیاد در ۱۳ محور بیانیه مقام معظم رهبری در حال نهایی‌سازی است و برای هر محور، اهداف، اقدامات اجرایی و منابع مالی مورد نیاز مشخص خواهد شد. تحقق این برنامه‌ها مستلزم آن است که حمایت از علم و نخبگان از یک اولویت اعتقادی به یک اولویت عملیاتی در تصمیم‌گیری‌ها و بودجه‌ریزی کشور تبدیل شود.
