در گفتوگو با ایلنا مطرح شد؛
عدم واکسیناسیون حدود ۲۰ هزار کودک در ایران/ خطر بازگشت بیماریهای ریشه کن شده از کشورهای همسایه
رئیس اداره بیماریهای قابل پیشگیری با واکسن وزارت بهداشت اعلام کرد: با وجود پوشش بالای واکسیناسیون در ایران، همچنان بین ۱۰ تا ۲۰ هزار کودک بدون واکسن باقی میمانند.
«سیدمحسن زهرایی» رئیس اداره بیماریهای قابل پیشگیری با واکسن وزارت بهداشت در گفتوگو با خبرنگار ایلنا اظهار کرد: واکسیناسیون یکی از مؤثرترین مداخلات بهداشتی در ارتقای سلامت و حفظ جان، بهویژه در کودکان است. طی دورهای پنجاهساله از آغاز برنامه واکسیناسیون، ارزیابیهای سال گذشته نشان میدهد که واکسنها توانستهاند از مرگ ۱۵۴ میلیون کودک در دنیا جلوگیری کنند که دستاورد بسیار بزرگی است.
او با اشاره به اهداف جهانی واکسیناسیون گفت: هدفگذاری این است که بتوانیم سالانه از مرگ ۵ میلیون کودک با واکسنها پیشگیری کنیم. برای دستیابی به این هدف، باید پوشش واکسیناسیون در همه کشورها افزایش پیدا کند، به این معنا که هنوز مناطقی در جهان هستند که کودکانشان واکسن دریافت نمیکنند.
۱۴.۳ میلیون کودک در سال ۲۰۲۴ هیچ واکسنی دریافت نکردهاند
زهرایی ادامه داد: بر اساس آمار سازمان جهانی بهداشت در سال ۲۰۲۴، حدود ۱۴.۳ میلیون کودک هیچ نوبتی از واکسن دریافت نکردهاند؛ به این کودکان اصطلاحا «زیرو دوز» گفته میشود. اگر به آمار سال ۲۰۲۱ نگاه کنیم، تعداد کودکان زیرو دوز حدود ۱۹ میلیون نفر بود. در نتیجه کشورها موفق شدهاند این رقم را کاهش دهند، اما ۱۴.۳ میلیون هنوز عدد بزرگی است.
عدم واکسیناسیون حدود ۲۰ هزار کودک در ایران
رئیس اداره بیماریهای قابل پیشگیری با واکسن با اشاره به وضعیت ایران گفت: در کشور خودمان، اگرچه یکی از بهترین پوششهای واکسیناسیون جهان را داریم و پوشش ۹۸ تا ۹۹ درصدی را تجربه کردهایم، اما وقتی این درصد را به عدد تبدیل میکنیم، اهمیت آن روشنتر میشود. با فرض یک میلیون کودک زیر یک سال، حتی پوشش ۹۹ درصد به معنای عدم واکسیناسیون ۱۰ هزار کودک است. اگر پوشش واکسیناسیون ۹۸ درصد باشد، این عدد به ۲۰ هزار کودک میرسد. بنابراین گرچه پوشش واکسیناسیون در کشور ما از نظر درصدی بسیار مطلوب است، اما از نظر تعداد، رقم قابل توجهی است.
او افزود: اغلب کودکان زیرو دوز در کشورهای فقیر، یا کشورهایی با بهداشت ضعیف و مناطق درگیر جنگ و ناآرامی زندگی میکنند. این شرایط به طور مستقیم بر پوشش واکسیناسیون اثر میگذارد. خوشبختانه در ایران به دلیل اینکه واکسیناسیون بخشی از فرهنگ بهداشتی خانوادههاست، کمتر دچار آسیبهای مشابه شدهایم. با این حال، حتی جنگ اخیر نیز میتواند روی پوشش واکسیناسیون اثر بگذارد.
خطر بازگشت بیماریهای ریشه کن شده از کشورهای همسایه با پوشش واکسیناسیون ضعیف
زهرایی هشدار داد: در کشورهای اطراف ما، به دلیل مشکلات متعدد، پوشش واکسیناسیون مناسب نیست و بیماریهایی مانند فلج اطفال، سرخک، سرخجه یا دیفتری همچنان مشاهده میشود؛ بیماریهایی که ما یا ریشهکن کردهایم یا میزان بروزشان را بسیار پایین آوردهایم. این بیماریها میتوانند از طریق جابهجایی جمعیت به کشور بازگردند. بنابراین برای حفاظت از سلامت کودکانمان باید همه آنها را واکسینه کنیم.
او در ادامه گفت: سازمان جهانی بهداشت برای اینکه بتواند یک هماهنگی بین اقدامات واکسیناسیون کشورها ایجاد کند، هفته آخر آوریل هر سال، برابر با هفته اول اردیبهشت در ایران را به عنوان هفته جهانی واکسیناسیون نامیده است. بیش از یک دهه است که این برنامه در کشور ما اجرا میشود. شعار امسال هفته جهانی واکسیناسیون این است: «برای هر نسلی، واکسنها مؤثرند». این شعار نشان میدهد واکسیناسیون تنها به دوران شیرخوارگی محدود نیست. سالهاست که واکسنها برای دوران نوجوانی، جوانی، بارداری و سالمندی نیز استفاده میشوند؛ مانند واکسن آنفلوآنزا یا مننژیت.
فعالیت مراکز بهداشتی واکسیناسیون در دوران جنگ
زهرایی در ادامه با اشاره به فعالیت مراکز بهداشتی در دوران جنگ، افزود: شرایط بحرانی میتواند باعث کاهش مراجعه مردم به مراکز بهداشتی شود. لازم است اطلاعرسانی کنیم که همه مراکز بهداشتی درمانی که خدمات واکسیناسیون ارائه میدهند، همچنان فعال هستند؛ حتی در دوران جنگ هم اکثر مراکز دایر بودند. اکنون نیز تمام مراکز آماده ارائه خدمات به خانوادهها هستند.
ضرورت واکسیناسیون بهموقع حتی در شرایط بحرانی و جنگ
او با اشاره به اهمیت به موقع دریافت واکسن کودکان حتی در شرایط بحرانی، تاکید کرد: افراد اگر کودکی دارند، حتماً وضعیت واکسیناسیون او را بررسی کنند تا عقب نیفتد. اگر واکسن کودک به تعویق بیفتد، او را در معرض خطر قرار میدهد، در حالی که با واکسن میتوان بهراحتی از ابتلا جلوگیری کرد. برخی خانوادهها ممکن است بگویند حالا که کودکمان سالم است، در این شرایط بحرانی بگذاریم کمی بگذرد و زمان دیگری مراجعه کنیم تا شرایط آرامتر شود. اما نکته مهم این است که واکسن کودکان باید هرچه سریعتر بهروز شود.
دعوت به مراجعه فوری خانوادههایی که واکسن کودکشان عقب افتاده است
وی درباره برنامه واکسیناسیون کودکان توضیح داد: نوزادان در بدو تولد واکسنهایی دریافت میکنند. نوبتهای بعدی در ۲ ماهگی، ۴ ماهگی، ۶ ماهگی، سپس ۱۲ و ۱۸ ماهگی و در نهایت ۴ تا ۶ سالگی پیش از ورود به مدرسه است. اگر خانوادهها کودکی دارند که در این گروه سنی مذکور است و در ماههای اخیر به دلیل بحران جنگ واکسنش را دریافت نکرده است، حتما در اولین فرصت با همراه داشتن کارت واکسن به مراکز بهداشتی مراجعه کنند تا واکسیناسیون کامل شود.
