ایلنا: دومين مجموعه از کتابهای "گفتارهای فلسفی" که انتشارات جهان کتاب منتشر می‌کند، روانه بازار شد.
به گزارش ايلنا، کتاب "ناكجاآباد و خشونت" مجموعه‌‌ای از گفتارها و گفت‌و‌گوهايي كارل پوپر، به انتخاب و ترجمه خسرو ناقد و رحمان افشاري است که جهان کتاب در ۲۱۰ صفحه و به بهای ۳۵۰۰ تومان به تازگی منتشر کرده است.
کتاب با پيشگفتار مفصل مترجمان آغاز مي‌شود و در آن به پيشينه‌ی طرح آرا و ترجمه آثار كارل پوپر، فيلسوف نام‌آور اتريشی، در ايران پرداخته‌ شده است. كتاب سپس با مقاله‌ای بلند در شناخت «جهان انديشگي پوپر» (تاليف خسرو ناقد) ادامه مي‌يابد كه دربردارنده شرحی از زندگي فكری پوپر، معرفی افكار و آثار او و تاثير جهانی آنها است.
پيشتر کتاب "زندگی به‌رغم تاريخ" نوشته لشک کولاکوفسکی با ترجمه‌ خسرو ناقد ازسوی همين ناشر منتشر شده بود که چاپ دوم آن نيز همزمان با کتاب پوپر روانه‌ی بازار شده است.
دومين گفتار اين کتاب با عنوان "جهان انديشگی کارل رَيموند پوپر" درباره‌ی زندگی و تحول حيات فکری پوپر است به قلم خسرو ناقد. اين گفتار، با بيانی روشن، خواننده را با سير زندگی و آرا و افکار پوپر آشنا می‌کند.
گفتار سوم "درباره‌ی به‌اصطلاح منابع شناخت" ترجمه‌ متن سخنرانی پوپر در دانشگاه زالسبورگ اتريش و يکی از مهم‌ترين گفتارهای اوست. سخن اصلی پوپر در اين گفتار چنين است: معرفت ما چیزی جز حدس و فرضیه نیست و هیچ اقتدار و آمریتی و هیچ منبع شناختی- خواه عقل خواه مشاهده- ندارد و ما می‌باید همواره همه‌ی نظریه‌های خود را به بوته‌ی آزمون و سنجش بگذاریم.
ترجمه‌ متن سخنرانی پوپر در دانشگاه فرانکفورت با عنوان "درباره‌ی دانایی و نادانی"، يکی ديگر از گفتارهای اين کتاب است. پوپر در این سخنرانی میان دانستن به معنای کلاسيک و دانستن به معنای نوین آن تفاوت قائل می‌شود.
در مقاله‌ "ناكجاآباد و خشونت" پوپر مي‌کوشد علل توسّل به خشونت در رفع اختلاف‌های سياسی را بجويد و بر پايه‌ی آن داوری کند. به نظر او اعتقاد به ناکجادآباد و پندارهای آرمانی و دست‌نيافتني، به قهر و خشونت منتهی می‌شود. پوپر به نگرش عقلانی در حوزه‌ی اجتماع و گستره‌ی سیاست باور دارد و معتقد است که هر نگرش ديگرى به راحتى به كاربرد خشونت منتهى خواهد شد.
در اين کتاب دو گفت‌وگو نيز از پوپر ترجمه و منتشر شده است. يکی با عنوان "سرچشمه‌های شناخت گوناگونند" و ديگری "بدون آزادی، نه به عدالت می‌رسيم و نه به امنيت". در اين دو گفت‌وگو بسياری آرا و افکار و نظريه‌های فلسفی پوپر را می توان يافت. او در کنار نقد انديشه‌مندانی چون مارکس و فرويد و هايدگر، به بسياری از موضوعات اجتماعی و سياسی معاصر نيز پرداخته است.
مترجمان مقاله‌ای نيز با عنوان "عقل‌گرایی انتقادی" از هانس آلبرت برای انتشار در اين کتاب برگزيده و ترجمه کرده‌اند. هانس آلبرت که يکی از برجسته‌ترين مدافعان عقل‌گرایی انتقادی در آلمان و همفکر و از دوستان صميمی پوپر بود، در اين مقاله ‌به بررسی پيشينه‌ی کانون اصلی فلسفه‌ی پوپر، يعنی عقل‌گرايی انتقادی پرداخته و تفاوت نظريه پوپر را با ديگر گونه‌های عقل‌گرايی مشخص کرده است.
در بخش پايانی کتاب، کتاب‌شناسی گزيده‌ی آثار کارل پوپر به زبان‌‌های آلمانی و انگليسی و به ترتيب تاريخ انتشار آنها منتشر شده است تا پژوهشگران و دانشجويان و علاقه‌مندانی که مايلند به منبع اصلی آثار پوپر مراجعه کنند يا مطالعات خود را درباره اين فيلسوف اروپايی گسترش دهند، از اين فهرست که با دقت بسيار فراهم آمده است، استفاده کنند.
در زير اشارات و توضيحاتی کوتاه دربارة گفتارها و گفت‌وگوهايی که در اين کتاب می‌خوانيد به‌دست می‌دهيم:
جهان انديشگی کارل رَيموند پوپر. نخستين گفتار اين کتاب دربارة زندگی و تحول حيات فکری پوپر است که با بيانی ساده و برای آشنايی اوليه با آرا و افکار او تأليف شده است. خسرو ناقد، در اين گفتار کوشيده است تا با نگاهی به زندگی و تأملی در جهان انديشگی پوپر، و نيز با اشاراتی به امکان قرائتی نو و متناسب با زمان از نظرات اين فيلسوف اتريشی/ انگليسی، چشم‌اندازی تازه از انديشه‌های پوپر به دست دهد.
دربارة به‌اصطلاح منابع شناخت. ترجمة متن سخنرانی پوپر در دانشگاه زالسبورگ اتريش است و يکی از مهم‌ترين گفتارهای او. اين سخنرانی، همانگونه که پوپر خود در آغاز به آن اشاره دارد، در اصل متن کوتاه‌شدة مقدمه‌ای است که او بر يکی از مهمترين آثار خود، يعنی کتاب حدس‌ها و ابطال‌ها، نگاشته است. سخن اصلی پوپر در اين گفتار چنين است: معرفت ما چیزی جز حدس و فرضیه نیست و هیچ اقتدار و آمريتی و هيچ منبع شناختی- خواه عقل خواه مشاهده- ندارد و ما می‌باید همواره همۀ نظریه‌های خود را به بوتۀ آزمون و سنجش بگذاریم.
دربارة دانایی و نادانی. ترجمة متن سخنرانی پوپر در دانشگاه فرانکفورت است . پوپر در این سخنرانی میان دانستن به معنای کلاسيک و دانستن به معنای نوین آن تفاوت قائل می‌شود. به نظر او این درک منجر به انقلابی واقعی در مفهوم دانستن شده است؛ یعنی دانستن به معنای دانش‌های طبیعی، دانستنی حدسی است، گمانی جسورانه است. او در پایان یادآور می‌شود که ما اگر چه در رابطه با دانش اندکی که داریم با یکدیگر متفاوتیم، لیکن در نادانیِ بی‌کرانمان همه باهم برابریم.
ناكجاآباد و خشونت. ترجمة یکی از مقالات کتاب عقل‌گرایی انتقادی و سوسیال دمکراسی است که در آن افزون بر پوپر، مقاله‌هايی از ماکس وبر، هانس آلبرت و ... نيز منتشر شده است. ترجمۀ مقالة پوپر از زبان انگلیسی به زبان آلمانی با تصحيح و تأئيد پوپر صورت گرفته است. از این رو متن آلمانی آن نسبت به متن انگلیسی تا حدی استقلال دارد. پوپر در این اثر به نقد ناکجاآبادگرایی می‌پردازد. به نظر او اعتقاد به درافكندن طرح‌های‌ آرمانى و دست‌نيافتنی، به قهر و خشونت می‌انجامد. وی به نگرش عقلانی در حوزۀ اجتماع و گسترة سیاست باور دارد و معتقد است که هر نگرش ديگرى به راحتى به كاربرد خشونت منتهى خواهد شد.
سرچشمه‌های شناخت گوناگونند. ترجمة گفت‌وگوی هِرلينده کولبل، هنرمند و عکاس سرشناس آلمانی با کارل پوپر.
بدون آزادی، نه به عدالت می‌رسيم و نه به امنيت. اين گفت‌وگوی بلند، گفت‌وگويی بسيار جالب و جذاب‌ است و تا حدی چکيدة نظريه‌های پوپر را به زبانی روشن در آن می توان يافت. پوپر نه تنها انديشه‌های فلسفی خود را به بيانی ساده و دلنشين برای خواننده شرح و توضيح می‌دهد، بلکه در کنار نقد و ابراز نظر درباره آثار کسانی چون افلاطون و هگل و مارکس و فرويد و هايدگر و ويتگنشتاين و ديگران، به بسياری از موضوعات اجتماعی و سياسی معاصر نيز می‌پردازد
عقل‌گرایی انتقادی. ترجمة مقاله‌ای از هانس آلبرت دربارة کانون اصلی فلسفة پوپر، يعنی عقل‌گرايی انتقادی. در اين مقاله، همانگونه که در مقالات دانشنامه‌ای مرسوم است، چکيده‌ای از نظريه عقل‌گرایی انتقادی پوپر را به دست داده شده است. آلبرت، عقل‌گرایی را به دو دستۀ عقل‌گرایی کلاسیک و عقل‌گرایی انتقادی تقسیم می‌کند که دومی را مدیون تأملات پوپر می‌داند. او سپس با اشاره به تاريخچة اين مفهوم در دوران باستان تا عصر حاضر، به معرفی هر دو نوع عقل‌گرایی می‌پردازد و تفاوت‌های آن‌ها را نیز بیان می‌کند.
کتاب‌شناسی گزيدة آثار. در بخش پايانی، کتاب‌شناسی گزيدة آثار کارل پوپر را به زبان‌‌های آلمانی و انگليسی و به ترتيب تاريخ انتشار آنها به‌دست داده‌ شده است تا پژوهشگران و دانشجويان و علاقه‌مندانی که مايلند به منبع اصلی آثار پوپر مراجعه کنند يا مطالعات خود را درباره اين فيلسوف اروپايی گسترش دهند، از اين فهرست که با دقت بسيار فراهم آمده است، استفاده کنند.
پايان پيام